Сэлэнгэ мүрэн: различия между версиями

1172 байта добавлено ,  6 лет назад
Нет описания правки
м (Elvonudinium переименовал страницу Сэлэнгэ в Сэлэнгэ мүрэн поверх перенаправления)
{{Сүнхэрэг
'''Сэлэнгэ''' ({{хэлэн+ru|Селенга}}) мүрэн - [[Буряад Орон]]ой эгээ ехэ мүрэн. [[Монгол Улас]]та эхилээд [[Байгал]] далай руу ородог мүрэн юм. Монгол ба Ород Уласуудаар урдадаг.
| name = Сэлэнгэ мүрэн
| image = [[File:Snowfall on the Selenga River Delta, Russia - NASA Earth Observatory.jpg|250px]]
| caption = Үбэлдэ дахуулһаа абаһан Сэлэнгэ мүрэнэй шудхалан
| image2 = [[File:Selengerivermap.png|250px]]
| caption2 = Сэлэнгэ мүрэнэй һабын зураг
| image_bathymetry =
| caption_bathymetry =
| coords =
| type = [[Мүрэн]]
| rivers = [[Монгол Улас]] ([[Дэлгэр мүрэн]])
| outflow = [[Байгал]]
| catchment =
| basin_countries = {{flagicon|Монгол}} [[Монгол Улас|Монгол]]<br/> {{flagicon|Ород}} [[ОХУ]]
| length = 992 км
| width =
| area = 447 000 км<sup>2</sup>
| depth =
| max-depth =
| volume =
| residence_time =
| shore =
| elevation =
| frozen =
| islands =
| cities =
| reference =
}}
'''Сэлэнгэ''' ({{хэлэн+ru|Селенга}}[[монгол бэшэг]]ээр [[Файл:Сэлэнгэ мб - хэвтээ.PNG]] - selengge) мүрэн - [[Буряад Орон]]ой эгээ ехэ мүрэн. [[Монгол Улас]]та эхилээд [[Байгал]] далай руу ородог мүрэн юм. Монгол ба Ород Уласуудаар урдадаг.
 
== Нэрэ ==
"Сэлэнгэ" - "sele" али "сэлэ" гэжэ тунгус (хамниган) хэлэнэй үгэһөө "түмэр" гэжэ тэмдэгтэй. Тиигээд, "Сэлэнгэ" гээшэмнай "түмэр мүрэн" гэжэ хамниган хэлэнһээ тэмдэгтэй.
 
== ГеограафиГазарзүй ==
Сэлэнгын утань (Идэр голой эхинһээ) — 1024 модо, харин 409 модонь — Ород Уласай газараар. Сэлэнгын хамаг уһанай суглардаг талмай (бэйзин) — 447 мян. модо². Монголой Идэр болон Дэлгэр мүрэн хоёрой ниилэһэн уһан Сэлэнгэ мүрэн болоод гарадаг. Сэлэнгэ ехынхидээ талын мүрэн, харин, заримдаа уйтан болоод урдадаг (уужамаараа 1—2 модо), мүн тогоо шэнги хүнхэр соо урдаад уужам болодог (уужамаараа 20—25 модо), тиихэдэ холой таһагуудта мүрэнэй уһан хубаагдадаг. Байгал далай руу ороһон адагтань ехэ дельта бии юм. Дельтын талмай - 680 модо² (Байгал руу ородог бүхы уһанай, хахадынь Сэлэнгэ мүрэн оруулдаг юм).
 
==Зурагай цомогсомог==
<gallery>
File:Мартынов. Вид реки Селенги в Сибири.jpg|[[Мартынов, Андрей Ефимович|Мартынов А.Е.]] Сэлэнгэ мүрэнэй зураг. 1817 он.
 
</gallery>
 
== Зүүлтэ ==
{{зүүлтэ}}
 
{{stub}}